امام صادق علیه السلام
أَبَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَّا أَنْ يَجْعَلَ أَرْزَاقَ الْمُؤْمِنِينَ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُونَ.
ترجمه
خداوند عزوجل جز این نخواسته است که روزی مؤمنان را از جایی برساند که هیچ گمانش را نمیبرند [و روی آن حسابی باز نکردهاند].
اندکی شرح
وقتی انسان بداند روزیاش دقیقاً از کجا و چگونه میرسد، ناخودآگاه تمام امید و تکیهاش به همان اسباب مادی {مثل شغل، رئیس یا سرمایهاش} گره میخورد. اما این حدیث پرده از یک سنت زیبای الهی برمیدارد: خداوند عمداً روزی مؤمن را از مسیرهایی میرساند که اصلاً در محاسبات ذهنی او نمیگنجید. دلیل این کار آن است که مؤمن به اسباب ظاهری دل نبندد، نگاهش به دست این و آن نباشد و بداند که کارگردان اصلی عالم کس دیگری است. در واقع، این غافلگیری شیرین، تمرینی است برای تقویت توکل؛ تا انسان یاد بگیرد حتی در بنبستهای ظاهری نیز ناامید نشود و بداند که خداوند راههایی برای گرهگشایی دارد که در چرتکهاندازیهای ما نمیگنجد.