آیات و احادیث «اهمیت نماز، ترک نماز، بی‌نمازی، عواقب نخواندن نماز»

امام صادق علیه السلام

مَنْ كَسِلَ عَنْ طَهُورِهِ وَ صَلَاتِهِ فَلَيْسَ فِيهِ خَيْرٌ لِأَمْرِ آخِرَتِهِ، وَ مَنْ كَسِلَ عَمَّا يُصْلِحُ بِهِ أَمْرَ مَعِيشَتِهِ فَلَيْسَ فِيهِ خَيْرٌ لِأَمْرِ دُنْيَاهُ.

ترجمه

هر کس در طهارت و نماز خود تنبلی کند، در او خیری برای آخرتش نیست؛ و هر کس در تأمین معاش و سر و سامان دادن به زندگی‌اش سستی ورزد، در او خیری برای دنیایش نخواهد بود.

اندکی شرح

امام صادق (علیه‌السلام) در این کلام، به آفت بزرگ «تنبلی» اشاره می‌کنند و هشدار می‌دهند که قانون «نتیجه گرفتن در گرو تلاش است» استثنا برنمی‌دارد. از یک سو، تلنگر می‌زنند که اگر در کسب‌وکار و تأمین معاش سستی کنیم، باید منتظر سختی، تنگدستی و از دست رفتن دنیایمان باشیم؛ و از سوی دیگر یادآوری می‌کنند که امور معنوی نیز دقیقاً همین‌گونه‌اند و کسی که در انجام عبادات و وظایف بندگی‌اش {مانند نماز و طهارت} سستی به خرج دهد، آخرتش را تباه کرده است. پیام روشن حدیث این است که انسان تنبل و بی‌مسئولیت، بازنده هر دو میدان است؛ نه خیری در دنیایش می‌بیند و نه توشه‌ای برای آخرتش خواهد داشت.

امام علی علیه السلام

لَيْسَ عَمَلٌ أَحَبَّ إِلَى اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ مِنَ الصَّلَاةِ فَلَا يَشْغَلَنَّكُمْ عَنْ أَوْقَاتِهَا شَيْ‏ءٌ مِنْ أُمُورِ الدُّنْيَا.

ترجمه

هیچ عملی نزد خداوند عزوجل، محبوب‌تر از نماز نیست؛ پس مبادا هیچ‌یک از مشغله‌های دنیا، شما را به خود سرگرم کند و از وقت نماز غافل سازد.

اندکی شرح

وقتی می‌دانیم نماز «محبوب‌ترین» عمل در پیشگاه خداست، پس منطقی است که هیچ کار دیگری نباید جای آن را بگیرد. تأکید ویژه امام روی عبارت «اوقات نماز» نشان می‌دهد که صرفاً خواندن نماز مد نظر نیست؛ بلکه هنر این است که در اوج درگیری با کارهای روزمره، به محض رسیدن وقت نماز، به آن اولویت بدهیم. پیام روشن حدیث این است که هیچ مشغله‌ی دنیوی آن‌قدر ارزش ندارد که بخواهد جای بهترین عمل را بگیرد و ما را از آثار و برکات آن در زندگیمان عقب بیندازد.

امام علی علیه السلام

اللهَ اللهَ فِى الصَّلاةِ فَاِنَّها عَمُودُ دِينِكُمْ.

ترجمه

خدا را، خدا را در نظر آورید و نسبت به نماز کوتاهی نکنید؛ زیرا نماز ستون دین شماست.

خداوند متعال

وَ إِذَا نَادَيْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ اتَّخَذُوهَا هُزُوًا وَ لَعِبًا ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْقِلُونَ ﴿۵۸﴾

ترجمه

و هنگامی که برای نماز ندا سر می‌دهید [و اذان می‌گویید]، آن را به مسخره و بازی می‌گیرند؛ این [رفتار] به این دلیل است که آنان گروهی هستند که عقل خود را به کار نمی‌گیرند.

أمیرالمؤمنین علیه السلام

اعْلَمْ أَنَّ كُلَّ شَيْ‏ءٍ مِنْ عَمَلِكَ تَبَعٌ لِصَلَاتِكَ.

ترجمه

بدان که هر کاری که می کنی تابع نماز توست.