امام علی علیه السلام
... وَ لَا يَعْتَذِرُ مِمَّا لَا يَعْلَمُ فَيَسْلَمَ، وَ لَا يَعَضُّ فِي الْعِلْمِ بِضِرْسٍ قَاطِعٍ فَيَغْنَمَ.
ترجمه
[عالمنمای مغرور،] نه از آنچه نمیداند اظهار بیاطلاعی میکند تا [خود و جامعه را از انحراف] در امان نگه دارد، و نه در علم و دانش تسلط و پایگاه محکمی دارد تا [به حقیقتی دست یابد و] سودی برساند.
اندکی شرح
امام علی (علیهالسلام) در این فراز، خطر «عالمان بیسواد و مغرور» را برای خودشان و جامعه به تصویر میکشند. چنین فردی در یک بنبست خطرناک گرفتار است: از یک سو، آنقدر تواضع ندارد که بگوید «نمیدانم» تا حداقل خودش را از گناه دروغ بستن به دین، و مردم را از گمراهی نجات دهد. از سوی دیگر، دانش عمیق و ریشهداری هم ندارد که بتواند گرهی از کار جامعه باز کند و نفعی برساند. در واقع، ترکیب «جهل» و «غرور» باعث شده او نه «شهامت اعتراف به ندانستن» داشته باشد تا امنیتآفرین باشد، و نه «دانش واقعی» داشته باشد تا حرفش سودی برساند.